
Í dag, mánudaginn 07. mars, er
bolludagur - og þá hestuhúsar íslensk þjóð nokkur hundruð þúsund rjómabollum! Einherji hefur um langt árabil sinnt þessum degi af kostgæfni á Vopnafirði, séð til þess að helst enginn verði af því að bragða þó ekki nema eina bollu á bolludag - Linda Björk og Alexandra færðu t. a. m. hreppsskrifstofunni bollur í morgun, uuummm!
Um bolludaginn er sagt: Bolludagur er mánudagurinn í föstuinngangi, 7 vikum fyrir páska. En föstuinngangur kallast síðustu þrír dagarnir fyrir Lönguföstu sem hefst á miðvikudegi með Öskudegi.
Flengingar og bolluát berst líklega til Íslands fyrir dönsk eða norsk áhrif á síðari hluta 19. aldar, líklega að frumkvæði þarlendra bakara sem settust hér að. Heitið Bolludagur er ekki þekkt fyrr en eftir aldamót og mun orðið til hérlendis. Upphaflega bárust siðirnir að slá köttinn úr tunnunni og að marsera í grímubúningum frá Danmörku fyrir 1870 en lagðist víðast hvar af eftir aldamótin. Þessir siðir héldust samt áfram á Akureyri en 1915 færðust þeir yfir á Öskudaginn og hafa síðan smásaman breiðst þaðan út aftur sem Öskudagssiðir. Fiskibolluframleiðsla á Íslandi tengdist bolludeginum árið 1939 en fyrst og fremst hafa það verið rjóma-og krembollur sem einkennt hafa mataræðið þennan dag.
Á Íslandi er ung hefð fyrir því að borða bollur á þessum degi. Bollurnar eru oftast bornar fram með sultu og rjóma innan í og hattur bollunnar skreyttur með súkkulaðihulu. Oftast er um tvær tegundir af bollum að ræða: vatnsdeigsbollur (sem eru mjúkar og frauðkenndar) og gerdeigsbollur (sem eru öllu fastari í sér). Bollur bolludagsins breytast lítið frá ári til árs, en bolluskrautið breytist alltaf lítillega eftir smekk tímans. Í Morgunblaðinu árið 1935 auglýsir bakaríið Freia t. d. eftirfarandi bollutegundir á bolludeginum:
- Rjómabollur, rommbollur, krembollur, súkkulaðibollur, rúsínubollur, vínarbollur, hveitibollur.
Það er einnig rík hefð fyrir því að föndraðir séu bolludagsvendir sem yngri börn flengja foreldra sína með eða forráðamenn og hrópa: „Bolla! Bolla! Bolla!“. Í upphafi taldist flenging ekki gild nema flengjarinn væri alveg klæddur og fórnarlambið óklætt, og því ekki óalgengt að börn vöknuðu snemma til að geta „bollað“ foreldra sína í rúminu. Sá sem er flengdur getur losnað undan þjáningunum með því að gefa bollu í staðinn, og fyrir hvert högg átti barnið að fá eina bollu. Flengingar þessar eiga sér líklega kaþólska fyrirmynd í táknrænum hirtingum á öskudag.